• Bart Maat

Veenendaalse politiek wordt bepaald door geloof

VEENENDAAL Historicus en D66-raadslid Roy Dielemans stelde vrijdagavond in gebouw De Troubadour iewat verbaasd vast dat enkele bezoekers hun wenkbrouwen hadden opgetrokken. Dat zijn partij een themabijeenkomst organiseerde over wereldbeschouwing, geloof en politiek, dat vonden ze moeilijk te begrijpen. ,,Zou er soms iets aan de hand zijn?" Maar waarom ook niet een overstijgend lokaal politiek thema op de agenda. Dat gebeurt in Veenendaal niet in overstelpende mate.

Gerard van Wijk

Sinds 1795 kennen we in Nederland een scheiding van kerk en staat. Dat is een fundamenteel uitgangspunt voor de inrichting van de democratische rechtstaat, zoals het is geformuleerd. Alle politieke partijen zijn hiermee akkoord, ook de confessionele partijen. De ARP werd in 1879 opgericht, de CHU in 1908, de SGP in 1918, de katholieken verenigden zich in 1926 in de RKSP (na 1945 de KVP geheten), in 1980 ontstond het CDA (waarin ARP, CHU en KVP samensmolten), het GPV ontstond in 1948, de RPF in 1975 en in 2001 gingen GPV en RPV samen verder als ChristenUnie.

Tot zover de historie. Carla Dik, het Veenendaalse Tweede Kamerlid voor de ChristenUnie, hield op uitnodiging een inleiding. Binnen één minuut komt de koopzondag aan de orde en binnen twee minuten Jesaja, ofwel recht doen. Er zijn tegenstellingen, dat is niet te ontkennen. ,,Regels kunnen de één vrij maken en de ander vastzetten." Kwetsbaar en open opstellen, daar gaat het om. De befaamde Bergrede van wijlen Aantjes komt ter sprake. ,,Waar was jij voor de hongerigen?" Dat raakt voor Carla Dik de kern van het geloof en ook de politiek. Zij laat zich leiden door waarden.

Dat geldt ook voor niet-confessionele partijen, maar is dan niet gebaseerd op de bijbel. ,,Het bindt ons, maar er zijn verschillen, bijvoorbeeld als het gaat om de visie op het ongeboren leven." Dat is een aangelegenheid van de Haagse politiek, maar vastgesteld wordt dat 'een aantal zaken in Veenendaal (politiek) wordt bepaald door het geloof'. Of dat zou moeten, daarover bestaat verschil van inzicht. Dielemans zegt het belangrijk te vinden dat het thema besproken wordt. Er zijn overeenkomsten tussen levensbeschouwing en religie, zoals visie op het leven, filosofisch karakter, antwoorden op levensvragen en stroming (groep aanhangers die hetzelfde denkt). Er zijn uiteraard ook verschillen. Wat hij als D66'er en katholiek belangrijk vindt, is het zelfbeschikkingsrecht van mensen en de vrije wil.

Waarna een lokaal politiek trio als panel plaatsneemt achter een tafel, op uitnodiging van wethouder Nermina Kundic, die als voorzitter van de avond optreedt. Het betreft twee christenen en een moslim, alle drie gelovig en dat is meteen de omissie van de bijeenkomst. Er is te weinig tegenwerping en derhalve te weinig discussie en dat is uitgerekend bij dit thema een gemiste kans voor open doel. In de zaal proberen oud gedienden Henk Roor en Kees Lochtenberg daar nog wat aan te veranderen. Het panel is het grotendeels met elkaar eens.

Engbert Stroobosscher (ChristenUnie), Hassan Saidi (D66) en Jan Breur (SP) krijgen enige keuzevragen voorgelegd. Zoals 'euthanasie en abortus zijn vrije keuzes van het individu', 'het laten inenten en vaccineren van kinderen is een vrije keuze van de ouders' en 'basisscholen mogen zelf hun identiteit bepalen, maar middelbare scholen moeten openbaar zijn'. De antwoorden zijn zoals te verwachten. Er blijven zaken die mensen en partijen binden, er blijven ook verschillen. Over alle voorbij komende onderwerpen zou een themabijeenkomst gehouden kunnen worden.