• Wouter van Dijk

Staatssecretaris: 'Frisvalley verdient landelijk navolging'

VEENENDAAL Het alcoholmatigingsproject FrisValley in de regio Barneveld (waar Veenendaal en Rhenen ook aan meedoen) is een succesformule, een project dat landelijk navolging verdient, vooral vanwege de combinatie van preventie van alcoholmisbruik én de naleving van leeftijdscontroles met een regionale pool van zelfopgeleide toezichthouders. Dat zie je niet overal in het land.

Wouter van Dijk

Dat stelde staatssecretaris Martin van Rijn van volksgezondheid donderdagmiddag tijdens een bezoek aan Barneveld. In Kasteel De Schaffelaar vond de officiële afsluiting van het project plaats, waarbinnen negen gemeenten acht jaar lang intensief samenwerkten en met een pool van toezichthouders handhaving van de leeftijdsgrens uitvoerden. ,,De feitelijke resultaten zijn indrukwekkend te noemen'', zei Van Rijn. ,,Waar landelijk het percentage van naleving van de leeftijdsgrens op ongeveer twintig procent ligt, blijkt dat in deze regio twee keer zo hoog te zijn. Dat is vooral ook een compliment richting caissières en mensen achter de bar die 'nee' durven te verkopen aan jongeren onder de achttien. In de praktijk is bekend dat dat soms best lastig is.'

COMBINATIE Uniek is een samenwerkingsverband van gemeenten op het gebied van alcoholmatiging volgens hem niet. ,,Er zijn vergelijkbare projecten in den lande, maar hier zie ik wel het effect van een combinatie van preventie én naleving, dat is bijzonder te noemen. Belangrijk ook, nu we landelijk meer en meer beseffen welke schade overmatig alcoholgebruik met zich mee kan brengen. Dan heb ik het niet alleen over gezondheid, maar ook over geweld en seksueel geweld.''

BEWUSTWORDING Met de resultaten van naleving in deze regio én landelijk in de hand, beseft de staatssecretaris dat in meer dan de helft de leeftijdsgrens blijkbaar niet wordt nageleefd. ,,We zijn er nog lang niet, dat is helder. Met name in sportkantines is naleving van de leeftijdsgrens vaak best lastig. Juist daarom is het van groot belang dat de gemeenten die hier deze weg ingeslagen zijn, dit gezamenlijk ook blijven volhouden. Bewustwording is een kwestie van lange adem. Ik vergelijk het wel eens met verjaardagsfeestjes van zo'n twintig jaar geleden, toen het heel normaal was om een bierglas met sigaretten op tafel te zetten. Nu zie je dat bijna niet meer omdat we anders zijn gaan denken over roken. Maar dat heeft wel jaren geduurd.''

Voorzitter Henk Vreeswijk van de stuurgroep FrisValley gaf zaterdag in deze krant al aan dat het de intentie van de deelnemende gemeenten is om door te gaan, ook al is er geen subsidie vanuit de provincie Gelderland meer voor. De deelnemende gemeenten ondertekenden donderdagmiddag dan ook gezamenlijk een plan om zich met elkaar in te blijven zetten voor aloholmatiging. Daarbij ziet Vreeswijk een rol weggelegd om, naast alcoholmisbruik, ook drugsgebruik onder jongeren aan de kaak te stellen.

STIEKEM Staatssecretaris Van Rijn: ,,Dat is een interessante gedachte, maar ook een weerbarstig vraagstuk. Landelijk zien we dat XTC-gebruik onder jongeren toeneemt, het begint eigenlijk normaal te worden dat op grote feesten veel geslikt wordt. Een lokaal of regionaal plan van aanpak is daarom zeker goed, vooral wanneer je het bewustzijn wilt verbeteren.'' Net als bij alcoholgebruik onder jongeren, geldt dat ook bij drugsgebruik de ouders een belangrijke rol hebben, zei de staatssecretaris. ,,Waarbij een belemmering kan zijn dat over drugs moeilijker gesproken wordt, dat dat vaak ook stiekem gebeurt. Ouders weten andersgezegd vaak niet eens dat het gebeurt.''

SUBSIDIE Het project FrisValley kreeg de afgelopen vier jaar 550.000 euro subsidie van de provincie Gelderland. De deelnemende gemeenten, naast Barneveld zijn dat Nijkerk, Scherpenzeel, Ede, Renswoude, Woudenberg, Veenendaal, Wageningen en Rhenen, legden samen hetzelfde bedrag bij. Vanuit Arnhem komt er nu geen geld meer voor 'een derde rondje' van dit project. ,,Het is nu voor ons binnen regio FoodValley geen prioriteit'', zei gedeputeerde Bea Schouten. ,,Daar komt bij dat we zien dat de gemeenten het nu zelf een vervolg kunnen geven. Als provincie hebben we een taak zaken op gang te brengen, niet om per definitie structureel te blijven ondersteunen. De gemeenten hebben met steun van de provincie iets moois op kunnen zetten, nu is het aan hen om dit met elkaar door te zetten.''

Aanpak van drugsgebruik onder jongeren, is voor haar een interessant plan. ,,Maar het is wel wezenlijk iets anders, waarbij ook vanuit jeugdzorg een taak ligt. Het gaat hier dan immers veel meer om het vinden van jongeren die gebruiken.'' Provinciale subsidie kon ze niet toezeggen. ,,Maar wellicht past zo'n project wel binnen onze visie leefbaarheid, die momenteel in de maak is. Al zal dan wel eerst in beeld gebracht moeten worden hoe groot het probleem is en hoe je het probleem aan wilt pakken.'' Ze zegde in ieder geval wel toe met de stuurgroep FrisValley in contact te blijven. ,,We weten elkaar te vinden.''