• Ook het in 1885 gebouwde station Veenendaal-Centrum met rangeerterrein en opslagloodsen voor o.a. kolen is gesloopt.

    Collectie gemeentearchief Veenendaal

Archeologie en cultuurhistorie in kaart gebracht

VEENENDAAL Met gepaste trots deponeert wethouder Engbert Stroobosscher tijdens het wekelijkse persgesprek een vuistdik rapport op tafel. Het is de geactualiseerde archeologische waarden- en verwachtingskaart en een cultuurhistorische waardenkaart van de gemeente Veenendaal. Het is niet alleen bestuurlijke interesse, de wethouder is op deze materie, in algemene zin, afgestudeerd op de juridische aspecten.

Gerard van Wijk

Onderzoeks- en adviesbureau RAAP en het Monumenten Advies Bureau hebben de kaarten in opdracht van de gemeente geactualiseerd en opgesteld. Iedereen kan er straks kennis van nemen via de gemeentelijke website, onder de noemer: Veenendaal op de kaart. Het rapport ,,bevat kennisdocumenten die bruikbaar zijn om archeologisch en cultuurhistorisch beleid verder te gaan vormgeven.”

THEMA'S Er is een verdiepingsslag gemaakt ten aanzien van historische nederzettingslocaties en militair erfgoed. De thema's waarop in het bijzonder ingezoomd is, zijn vervening, industrie, religie en militair erfgoed. Volgens de opstellers van het rapport vormen deze vier thema's een belangrijk deel van het 'verhaal van Veenendaal' ,,waarvan in wisselende hoeveelheden ook nog relicten in het huidige Veenendaal - ondergronds, landschappelijk of gebouwd - terug te vinden zijn.”

REISVERHALEN Als toetsingskader en inspiratiebron voor archeologie en cultuurhistorie zijn de kaarten door het college vastgesteld. ,,We gaan ook nog met markeringen in het centrum duidelijk maken welke betekenis de Tweede Wereldoorlog lokaal heeft gehad”, aldus de wethouder. De opstellers van het rapport stellen dat in reisverhalen van negentiende eeuwse rondreizende dominees en welgestelden tevergeefs naar Veenendaal zal worden gezocht. ,,Op zoek naar schilderachtige plekjes was de industrieplaats niet de eerste keuze. Anders werd dat in regionale beschrijvingen uit de tweede helft van de twintigste eeuw, toen de naoorlogse nadruk op hard werken en opbouwen aansloot bij het karakter van Veenendaal: handjes uit de mouwen!“ De eerder zich ontwikkelende armoede zou te maken hebben met het verdwijnen van het stedelijk kapitaal uit Veenendaal met het aflopen van de turfwinning.

FABRIEKSCOMPLEXEN ,,Traditioneel heeft de erfgoedzorg in industriële gemeenten het altijd wat moeilijker, zeker op een moment dat men de kans krijgt een grauw verleden van zich af te schudden. Men brak toen in velerlei opzicht met het verleden. De sloop van veel van de fabriekscomplexen in Veenendaal en andere industriesteden is daar een duidelijk voorbeeld van.” De historische kern van Veenendaal heeft lokaal als enige de status van 'hoge archeologische waarde'. Er zijn binnen Veenendaal 28 vindlocaties geregistreerd. De hele historie van Veenendaal, in al haar facetten, passeert in de rapportage van RAAP. Van de vervening tot de jaren na de Tweede Wereldoorlog.