• Aart Aalbers
  • Aart Aalbers

Verrassende stembusuitslag in Veenendaal

VEENENDAAL Half twee in de nacht van woensdag op donderdag kwam de voorlopige stembusuitslag van Veenendaal binnen. Er zijn enige verrassingen, hoewel het altijd slechts om één of twee zetels verschil gaat. Maar die zijn wel vaak essentieel of een partij aan de coalitiebesprekingen mag deelnemen. De VVD herstelt zich van de klap van vier jaar geleden, toen de partij halveerde, van zes naar drie zetels. Nu haalt de VVD vijf zetels. D66 daarentegen is de grote verliezer, de partij gaat van vier naar twee zetels.

Gerard van Wijk

De ChristenUnie blijft met acht zetels de grootste partij. De SGP moet één zetel inleveren en gaat naar vier zetels. ProVeenendaal wint één zetel en gaat eveneens naar vier zetels. Lokaal Veenendaal wint ook één zetel en gaat naar drie zetels. Het CDA behoudt haar drie zetels, GroenLinks en SP behouden beiden hun ene zetel. De PvdA gaat van twee zetels naar één zetel, Denk haalt één zetel en de jongerenpartij Jouw Veenendaal en Jezus Leeft kwamen stemmen tekort voor een zetel.

Gemeentelijk woordvoerder Krijn Weeda interviewt de lijsttrekkers, nog voor de officiële uitslag bekend is. ,,Wij hebben keihard gewerkt aan de campagne", zegt Engbert Stroobosscher (ChristenUnie). Verwachten doet hij niets, maar hij hoopt wel dat zijn partij de grootste blijft in de raad. Dylan Lochtenberg (VVD) spreekt van een mooie campagne, het ging over inhoudelijke zaken. ,,De eerste resultaten lieten een bescheiden winst zien." Karin Hekhuis (Jezus Leeft) zegt tegen iedereen de boodschap uit te dragen in raad en ,,dan moet ik het zelf ook doen." Zij beschouwt het verkiezingstraject als een leerweg voor de volgende keer. Hans van de Braak (PvdA) heeft gemengde gevoelens bij de prognose voor zijn partij. Hij stelt vast dat de tweemans fractie in de afgelopen jaren hard heeft gewerkt. Kees Lochtenberg (Lokaal Veenendaal) hoopt op drie zetels en zijn partij wil wel in de coalitie plaatsnemen. Kees Oskam (GroenLinks) is blij met het resultaat van zijn partij in steden als Utrecht en Amsterdam. ,,Maar Veenendaal is een andere gemeente, ik hoop op twee en als het meezit op drie zetels."

Om half tien woensdagavond begint in het gemeentehuis de uitslagenavond. Lokale politici, na weken van flyeren in de kou en verkiezingsdebatten, wachten gespannen af wat het stemvolk heeft beslist. Eraan voorafgaand is er een aangekondigde actie van mensen met een verstandelijke beperking, die graag hulp in het stemhokje willen zodat ook zij hun stem kunnen uitbrengen. Dat mag nu wettelijk nog niet, maar er wordt in Den Haag 'aan gewerkt'. Burgemeester Piet Zoon heeft de actievoerders de verzekering gegeven dat hij meegaat naar de minister in Den Haag als het zo ver is. Er worden deze avond nog ruim tweehonderd handtekeningen opgehaald om het goede doel te ondersteunen.

Ik begrijp de spanning, zegt de burgemeester even na tien uur. Op een groot scherm volgen velen de uitslagen die via de NOS binnenkomen. Er gaat gejuich op in de rijen van GroenLinks en bij Denk wanneer zetelwinst elders wordt geboekt. Tien over half elf komen de eerste resultaten binnen van zeven Veenendaalse stembureaus: Duivenwal, Rehobothschool, De Meent, sportcentrum De Vallei, sporthal West, Rehobothschool 2 en van het mobiele stembureau, dat woensdag door zo´n 150 stemgerechtigden is bezocht. De ChristenUnie doet het goed in al deze stembureaus. Verder valt het aantal stemmen voor SGP, ProVeenendaal, VVD, CDA en Lokaal Veenendaal op. Nadat tien over elf het resultaat van 14, van de in totaal 36 stembureaus, binnen is, begint zich een verrassende verkiezingsuitslag af te tekenen. Maar het is allemaal op dat tijdstip nog voorlopig, tekent de burgemeester er bij aan. Na de raadsverkiezingen vier jaar geleden bleek D66 de grote winnaar met een winst van vijf procent. De partij ging van twee naar vier zetels, een verdubbeling. Tijdens de rit haakte een raadslid af, hij ging korte tijd zelfstandig verder en bezette de zetel later namens Denk. Dat overkwam ook de SP. Deze partij won een zetel en kwam op twee, maar gedurende de raadsperiode stapte een van de twee uit de partij, gaf zijn zetel ook niet terug en sloot zich aan bij Lokaal Veenendaal.

Behalve D66 en SP won ook de SGP, van vier naar vijf zetels. De grote verliezer in 2014 was de VVD, de partij halveerde, van zes naar drie zetels, een verlies van zeven procent. Andere verliezers waren het CDA, Lokaal Veenendaal, PvdA en GroenLinks, allen één zetel minder. ProVeenendaal handhaafde haar drie zetels en de ChristenUnie haar acht zetels. Deze partij bleef verreweg de grootste in Veenendaal. Zij mocht bij de coalitiebesprekingen het voortouw nemen, maar het resultaat was zonder meer voor de aanhangers teleurstellend. De partij bleef in eerste instantie buiten de coalitie. Na drie jaar en een collegecrisis rijker werd ProVeenendaal alsnog ingeruild voor de ChristenUnie.